WEBVTT

1
00:00:07.120 --> 00:00:15.160
Hurrengo hizlaria Fisikan doktorea da.
Materiaren Fisikako irakaslea

2
00:00:15.160 --> 00:00:19.270
da Parmako Unibertsitatean. Parmako
Unibertsitateak zuzentzen

3
00:00:19.270 --> 00:00:23.680
du Gastronomia Zientzien Laborategia, eta
Italiako mota horretako egitura bakarra

4
00:00:24.310 --> 00:00:24.940
da.

5
00:00:26.860 --> 00:00:31.960
Beste gauza batzuez gain, Fisika Estatistikoaren
Italiako Konferentzia Nazionalaren

6
00:00:31.960 --> 00:00:33.100
antolatzailea da.

7
00:00:34.810 --> 00:00:41.680
Bere azken liburua, La Ciencia en los
fogones 2007tik, 3. argitaletxearen 2005etik

8
00:00:41.680 --> 00:00:46.480
2005era eta 2007tik Cocina Futuro
aldizkariarekin kolaboratzen du.

9
00:00:47.860 --> 00:00:50.260
Ongi etorri, Davide Cassi.

10
00:00:57.040 --> 00:01:04.390
Eskerrik asko Eta ezer baino lehen, lagun eta
etsai batzuk argitu nahi dizkizut, itoaldiak

11
00:01:04.390 --> 00:01:09.550
antolatu zenituen eta, batez ere, Andoni Luis
Aduriz, eta Galopó Gabea eskertzen duzula esan

12
00:01:09.550 --> 00:01:14.470
duzu. Kongresu garrantzitsu horretan gonbidatu
nauzu, ezagutzen dudan Gastronomiari

13
00:01:14.470 --> 00:01:17.950
buruzko Kongresu zientifiko bakarra
baita.

14
00:01:19.150 --> 00:01:23.860
Eta Caspa Gay kazetariaren laguna, nire
hitzaldia gaztelaniara itzultzen

15
00:01:23.860 --> 00:01:25.510
laguntzeagatik.

16
00:01:26.620 --> 00:01:33.490
Baina barkatu testu bat normalean
deskonfiantza badut, ez zait gustatzen

17
00:01:33.490 --> 00:01:39.790
testu idatziak izatea. Hemen jo du. Aukera
garrantzitsuegia zen, eta nire

18
00:01:39.791 --> 00:01:42.160
gaztelania ahulegia. Ordaindu bat-batean.

19
00:01:45.250 --> 00:01:51.190
Nire semea gaur ikusten dut. Aspaldi
hasitako hausnarketa-prozesu luze baten

20
00:01:51.190 --> 00:01:52.060
emaitza da.

21
00:01:53.410 --> 00:01:58.660
15 urte igaro dira sommelier titulua lortzeko
ikastaro batean izena eman

22
00:01:58.660 --> 00:02:02.920
nuenetik. Hori izan zen ardoaren munduarekin izan nuen
lehen harremana.

23
00:02:03.970 --> 00:02:08.710
Gogoan dut sarreran ardoa ebaluatzen
irakatsi zigutela.

24
00:02:09.820 --> 00:02:14.950
Ikusi behar genuen likidoen elvas edo subcon
hondo zuria Kabina zuri aseptiko

25
00:02:14.950 --> 00:02:18.880
batean, argitua, Pugó argi artifiziala,
zuria.

26
00:02:20.440 --> 00:02:25.420
Garai hartan fisikako ikerketa nintzen
unibertsitatean, eta harrituta geratu

27
00:02:25.420 --> 00:02:28.000
nintzen prozedura horrekin.

28
00:02:29.140 --> 00:02:34.630
Banekien eta ikasleei irakasten nien.
Kikolo Argiaren propietateetako bat da,

29
00:02:34.630 --> 00:02:36.340
eta ez materiarena.

30
00:02:37.870 --> 00:02:43.330
Berak igorritako kasu bakanetan izan
ezik, sua edo bonbilla baten

31
00:02:43.331 --> 00:02:48.130
alhambra bezala erabili zuen.
Materia, oro har, ukitzen

32
00:02:48.130 --> 00:02:51.760
duen argia prozesatzera mugatzen da, uhin-luzeraren

33
00:02:52.840 --> 00:02:56.500
bat xurgatuz, eflejatuz edo
beste batzuk helduz.

34
00:02:58.210 --> 00:03:02.410
Material gorputz batetik datorren argiaren
psikologoa ez da gorputzaren

35
00:03:02.410 --> 00:03:08.650
berezko propietate bat. Gehi 2en
argiarekin edo are hobeto argitzen

36
00:03:08.980 --> 00:03:14.470
duen argiarekin dituen elkarreraginen
emaitza da. Egotea.

37
00:03:16.420 --> 00:03:20.230
Izan ere, gorputz baten propietate kromatikoak modu
objektiboan definitzea

38
00:03:20.230 --> 00:03:25.930
itzaltzen du fisikoak. Funtzio baten itxura
deritzona gogoratzen da, argi intzidentearen

39
00:03:25.930 --> 00:03:30.280
aldaketarekin islatutako argia nola
aldatzen den deskribatzen duena.

40
00:03:31.510 --> 00:03:37.060
Urrutira joan gabe, Gure eguneroko esperientziaz
baliatuz, koloreak nola aldatzen

41
00:03:37.060 --> 00:03:41.290
diren eta argiztapenaren baldintzak nola
aldatzen diren ikus

42
00:03:41.290 --> 00:03:42.160
dezakegu.

43
00:03:43.360 --> 00:03:48.190
Limoi argitsukoak ziren, Poghe eguzkitsuak,
Sehaska Telma haren horia ez bezalakoa

44
00:03:48.190 --> 00:03:53.260
da, eta limoia ordainsari baten argi
artifizialaren azpian ikusten da.

45
00:03:55.270 --> 00:04:00.820
Egun batean kabina triste horietako
batean ari zen lanean, eta beste

46
00:04:00.820 --> 00:04:05.560
batean hartutako ardo bat aztertu behar
zuen. With kohesioa, dio jendeak.

47
00:04:05.560 --> 00:04:09.550
Tximinia bateko suaren aurrean
eserita zegoen.

48
00:04:10.780 --> 00:04:15.490
Fiskal eta erreflexu zoragarri
horientzat bezala

49
00:04:15.490 --> 00:04:21.760
iritsi nintzen. Eta une hartan
nekez imajinatzen nuen kontuz

50
00:04:21.790 --> 00:04:25.060
ibiltzea. Aurrean zeukan argi artifizialak
argitutako edalontzitik

51
00:04:25.060 --> 00:04:26.110
zetorren.

52
00:04:28.030 --> 00:04:33.160
Berak edan izan ez balu, supazterrera
etorri zela pentsatu

53
00:04:33.221 --> 00:04:38.050
nuen. Putinik ez balego, ez du
imajinatzen bere kolorea,

54
00:04:38.350 --> 00:04:45.130
argi zuriaren azpiko behaketan
oinarrituz. Gero, Poble baren

55
00:04:45.130 --> 00:04:48.820
analisi matematiko soil batek nire
intuizioak berretsi zituen.

56
00:04:49.990 --> 00:04:54.550
Aizu, galdetu diot neure buruari
zergatik ez duen inoiz mamirik

57
00:04:54.550 --> 00:04:59.110
izan. Hau ez bada benetan B
iristen den baldintza

58
00:04:59.110 --> 00:05:06.160
tipikoa paseatu. Eta, gainera, behaketa hau
ez da nire egokitzapen

59
00:05:06.161 --> 00:05:09.760
nahia garbitzeko gai Colo beste argiztapen
baldintza batzuetan.

60
00:05:11.080 --> 00:05:16.091
Norbaitek erantzun zidan Begd-a Diego coló Ega
argi zuriaren azpian lortzen zela eta

61
00:05:16.090 --> 00:05:23.590
beste argiek, Fasea izenekoek, paga ematen
dutela. Fisikari bat. Baieztapen

62
00:05:23.590 --> 00:05:29.560
horiek ez dute inolako zentzurik. Ez
dago arrazoirik Gutxi Aezkoa

63
00:05:29.560 --> 00:05:34.810
da argi zuri egiazkoena. Beste bat
iritsi da. Egoera errealak

64
00:05:34.810 --> 00:05:40.780
eta egoera erreal gehienak
aztertzen dituen zientziak

65
00:05:40.780 --> 00:05:45.010
dio zentzumen-analisien kabinetako
eragilea dela. Eta

66
00:05:45.010 --> 00:05:49.790
emozioekiko desberdinak dira, halaber, Pobrezia
adibidetzat duen argi horrek argitzen dituen

67
00:05:49.790 --> 00:05:52.330
emozioak, ardo edalontzi on bat.
Okasioa.

68
00:05:53.950 --> 00:05:58.300
Une horretatik aurrera, zentsu, gida eta
gastronomia gaiak interesatzen hasi nintzen,

69
00:05:58.570 --> 00:06:04.600
espiritu irekiagoarekin, fisikako nire
ezagutzei beste diziplina batzuen

70
00:06:04.600 --> 00:06:06.310
ikasketa lotzen saiatuz.

71
00:06:07.570 --> 00:06:12.350
Materiaren propietate objektiboen arteko
erlazioak ulertzen ditu, fisika eta

72
00:06:12.700 --> 00:06:17.680
gure sentimenek hautematen dituzten
propietateak aztertzen baititu. Eta

73
00:06:17.680 --> 00:06:23.830
bera gure adimenarekin. Estimulu
fisiko objektiboen eta pertzepzio

74
00:06:23.830 --> 00:06:29.080
sentsorialen arteko erlazioak
aztertzen dituzu. Eta orain

75
00:06:29.090 --> 00:06:33.910
psikologia, sentipenek emozioak nola
sor ditzaketen ulertzeko.

76
00:06:35.020 --> 00:06:38.830
Bertan Tokiotik defendatzen du, Astronomia
zientifikoa, urte batzuk geroago

77
00:06:38.830 --> 00:06:44.800
nire Universidad de Empecé a Experimenta
sortu zuena sistematikoki, baita

78
00:06:44.800 --> 00:06:48.970
egiten genituen pretazio gastronomiko bakoitzaren
bide-errolda eta

79
00:06:48.971 --> 00:06:50.680
alderdi psikologikoak ere.

80
00:06:52.090 --> 00:06:56.020
Horrek guztiak ikuspegi-aldaketa
nabarmena ekarri zuen.

81
00:06:57.520 --> 00:07:02.680
Betidanik, zientzia gorputz materialen
propietate objektibo eta intrintsekoez

82
00:07:02.680 --> 00:07:07.960
arduratzen da. Edo hobeto esanda,
behatutakoaren eta inguruko

83
00:07:07.960 --> 00:07:11.500
giroaren mende ez dauden propietateena.

84
00:07:12.790 --> 00:07:17.920
Zientzia modernoak Galileotik mundua
bakean desmuntatu dezake. Gero

85
00:07:17.920 --> 00:07:22.990
eta txikiagoak eta sinpleagoak dira. Ordaindu,
hegoak ikasten nituen, unibertsoko

86
00:07:22.990 --> 00:07:24.970
gastutik isolatuta baleude bezala.

87
00:07:26.680 --> 00:07:31.840
Izan ere, fenomenoei buruz giza behaketak
askotan subjektiboak dira. Ondoren,

88
00:07:31.880 --> 00:07:36.100
neurketa-tresnak egokitu, esperimentatuaren
mende ez dauden

89
00:07:36.100 --> 00:07:37.720
emaitzak lortzeko.

90
00:07:38.740 --> 00:07:42.580
Kontua objektuak dira, eta ez objektuak ematen
dituen pertsona.

91
00:07:43.630 --> 00:07:49.150
Sentsazioa bada objektu batek berak sortzen duela, izan
daitezke, dio GAIN testak pertsona

92
00:07:49.150 --> 00:07:54.400
batetik bestera. Horrek esan nahi du ezagutza
sentsoriala dagoela. Erabilera

93
00:07:54.400 --> 00:07:55.560
sinatu.

94
00:07:57.670 --> 00:08:01.810
Hori guztia egia bada, gutxi dugu zientifiko hori
guztia. Gauzak aldatu

95
00:08:01.810 --> 00:08:06.520
egiten dira zientifikoa denean, dela artelan
baterako, dela balentria handi baten mahaian

96
00:08:06.520 --> 00:08:10.900
esertzen denean. Itotzen du aurrean eta
hunkitzen da probatzen duenarekin.

97
00:08:12.280 --> 00:08:16.570
Une horietan ez dira hain garrantzitsuak
plater baten koadro baten propietate

98
00:08:16.570 --> 00:08:22.270
objektiboak, baizik eta sentsazioa da noiz edo
noiz eragin diotela platera.

99
00:08:23.530 --> 00:08:28.690
Zentzumenek ez diete balio objektuei
banaka Apaga Ezkuta, Bat edo

100
00:08:28.960 --> 00:08:32.140
bat berezko propietateak ulertzen
saiatuz.

101
00:08:33.610 --> 00:08:36.910
Zentzumenek emozioak transmititzeko balio
dute.

102
00:08:38.140 --> 00:08:43.390
Kontua ez da errealitate objektiboa,
hautemandako errealitatea baizik. Egia

103
00:08:43.390 --> 00:08:47.560
sentsoriala gailentzen zaio
gauzen egiari.

104
00:08:48.640 --> 00:08:54.340
Eta ideia abstraktu horietan gehiegi sartzearen
paganoa. Gose erakutsi nahi dut.

105
00:08:54.340 --> 00:09:02.160
Adibideren bat, gaur egun zati batean existitzen
diren ilusio optikoen irudiei buruzkoa

106
00:09:02.160 --> 00:09:02.890
da.

107
00:09:03.941 --> 00:09:08.470
Hemen nahi nuke, begira. Ez dakit denek ikus
dezaketen. Plegua. Badira puntutxo

108
00:09:08.470 --> 00:09:15.820
moreak, Pagek puntutxo horietara
salto egin dezala. Ilusio optiko

109
00:09:15.850 --> 00:09:22.180
tipikoa da. Gaur goizean iritsi
zaren sekunda ikusgarriagoa

110
00:09:22.180 --> 00:09:28.690
da, hemen irudi fisikoan ez
dagoen mugimendu-inpresio

111
00:09:28.691 --> 00:09:30.131
bat dagoelako.

112
00:09:32.650 --> 00:09:36.400
Behatzen dionean eztabaidan ari da, eta egiazki existitzen ez
den higidura jarraitu bat hautematen

113
00:09:36.400 --> 00:09:43.090
du. Efektu hau eta mugimenduan dagoen irudi
batena berdinak dira, eta gidari gisa

114
00:09:43.090 --> 00:09:45.520
jotzen nau, Mugitzen ari den irudi bat.

115
00:09:46.720 --> 00:09:52.000
Irudi hori irudi estatiko gisa
har daiteke.

116
00:09:53.680 --> 00:09:57.430
Ikuspegi zientifikotik hala da,
Pegó ez hasieratik.

117
00:09:59.710 --> 00:10:04.540
Errealitate objektiboa bat ez
datorren hainbeste kasu

118
00:10:04.540 --> 00:10:05.470
da.

119
00:10:06.520 --> 00:10:12.010
Zientzialari bat bezala pentsatzen badut egiten dut
eta irudi hau geldirik dago. Artista baten

120
00:10:12.010 --> 00:10:16.810
moduan pentsatzen badut, Gagarinek aintzat hartuko
ditu, mugimendua, eta mugimendu hori behatzen

121
00:10:16.810 --> 00:10:18.790
duenari bilatu eta hunkitu egingo zaio.

122
00:10:20.920 --> 00:10:24.720
Legealdirako objektiboak Iragarri Ahalik Hartzen,
Soziala, nahiz eta legez

123
00:10:24.790 --> 00:10:30.280
kanpokoak izan, agenteak dio, ez, haiek ezin
direlako bateratu. Telesaila etsipen-fenomenoak

124
00:10:30.280 --> 00:10:34.811
ere aztertzen dira, eta desberdintasun
horien zergatia azaltzen

125
00:10:34.810 --> 00:10:40.871
saiatzen da. Hemen ez dut nahi eta ezin naiz
pertzepzioaren teoria interesgarrietan

126
00:10:40.870 --> 00:10:45.550
murgildu. Horren ordez,
Preciadok ikuspegi praktiko

127
00:10:45.550 --> 00:10:50.380
bat sartu zuen, abokatuak sistema
konplexuen fisikaren logikan,

128
00:10:50.380 --> 00:10:53.620
duela urte batzuk ikasi
nuena.

129
00:10:54.700 --> 00:10:58.930
Ikuspuntu pragmatikoa, Mitigak sukaldariari edo
artistari itsatsi ziona Senegalen,

130
00:10:58.930 --> 00:11:04.600
materiaren gainean lan egiten duena,
materia hori eraldatuz, materia

131
00:11:04.600 --> 00:11:10.000
horren propietate objektiboen eta lan
horietaz gozatzen duen sentsazio eta

132
00:11:10.270 --> 00:11:13.750
emozioen arteko lotura berreraikiz.

133
00:11:15.640 --> 00:11:20.590
Paga gako-hitzak azaltzen du luzea. Ongi
ikastetxetik daukazuena duzue. Emozio

134
00:11:20.590 --> 00:11:26.830
guztiak zentzuan zehar igaroz.
Interakzioa da.

135
00:11:28.000 --> 00:11:32.050
Argiaren eta materiaren arteko
harremanaz hitz egin dugunean erabili

136
00:11:32.050 --> 00:11:32.440
dugu.

137
00:11:33.880 --> 00:11:38.980
Objektuek inguratzen dituen giroarekin eta
elkarrekin edo gozoarekin elkarreragiten

138
00:11:38.980 --> 00:11:44.290
dute, gure zentzumen-organoak estimulatzen
dituztela irakatsiz. Estimuluaren integrazioak

139
00:11:44.290 --> 00:11:50.230
zentzua irabazi zuen. Ondoren gure jolasera
iristen den sentsazioa sortzen

140
00:11:50.650 --> 00:11:55.360
du, eta azkenean adimenaren sentsazioa eta
beste edukiak

141
00:11:55.360 --> 00:12:00.460
gainditzen dituen interakzioa, hala nola
oroitzapenak, ideia edo Kultur ereduak,

142
00:12:00.460 --> 00:12:03.880
horrek sortzen ditu emozioak.

143
00:12:05.020 --> 00:12:09.190
Bistan denez, oso prozesu konplexuaren
deskribapen eskematikoa

144
00:12:09.280 --> 00:12:14.530
da, ulertu beharreko alderdi asko
dituena.

145
00:12:15.941 --> 00:12:19.750
Pegó, Hala eta guztiz ere, erabilgarria da
ulertzeko nola objektuak huts egiten duen

146
00:12:19.750 --> 00:12:26.440
hasierako paper bat bide luze honetan. Eta
azaldu ezin diguzunez, egin itzazu

147
00:12:26.441 --> 00:12:29.200
sentsazioak eta are gutxiago emozioak.

148
00:12:30.850 --> 00:12:35.500
Pentsa dezagun prozesuaren lehen fasean,
objektuak ingurunearekin elkarreragiten

149
00:12:35.500 --> 00:12:40.660
duenean, eta bereziki kontuan
hartuko ditugu ageriko alderdiak,

150
00:12:40.660 --> 00:12:43.990
normalean hautematen lehenak
baitira.

151
00:12:45.250 --> 00:12:51.280
Hasieran esaten genuen argirik gabe ez dagoela
kolorerik eta ez direla objektuen

152
00:12:51.280 --> 00:12:55.840
propietateak, baizik eta argiek objektuekin
dituzten elkarreraginak.

153
00:12:56.890 --> 00:13:02.020
Errealitate zentzumen-esperientzietan.
Dogma Alesha. Bereziki mahai

154
00:13:02.020 --> 00:13:07.390
batean eserita gaudenean, ez dugu
objektu bat bakarrik ikusten.

155
00:13:08.950 --> 00:13:13.330
Gure jokoak, apur bat hunkigarria da inguruan
dugun giro guztian islatutako

156
00:13:13.330 --> 00:13:19.180
argia. Platoan dagoen janaria,
mosaiko konplexu baten pieza bat

157
00:13:19.191 --> 00:13:24.970
besterik ez, eta Begia, platerak,
ahozapiak, leihoak edo

158
00:13:24.970 --> 00:13:26.230
ordaindu ere bai.

159
00:13:27.520 --> 00:13:33.701
Gure fokuek mosaiko konplexu hau hautematen
dute, eta ez platoaren edukia

160
00:13:33.700 --> 00:13:34.420
bakarrik.

161
00:13:35.740 --> 00:13:40.930
Mosaiko bat ezin da ulertu bere
oinak aztertuz, banaka da.

162
00:13:42.191 --> 00:13:48.280
Yatesek, gapa hori txundituta
uzten duen diziplinazko egoera

163
00:13:48.280 --> 00:13:53.590
konplexu batean gure begi guztiak
behatuta, hura osatzen

164
00:13:53.590 --> 00:13:57.400
duten elementu bereziek,
banaka hartuta, eragindako

165
00:13:57.400 --> 00:14:03.250
sentsazioetara iristen da.
Egitate horren adibiderik

166
00:14:03.250 --> 00:14:07.090
nabarmenena objektu berak
hartu zituen alderdiak aztertuz

167
00:14:07.090 --> 00:14:12.280
ikus dezakegu, biltzen duen funtsaren
arabera. Ukatu egiten du irudi

168
00:14:12.280 --> 00:14:12.850
hori.

169
00:14:14.170 --> 00:14:20.090
Hemen, 2en barruko zirkuluak
kolore berekoak dira. Chris

170
00:14:20.110 --> 00:14:25.000
bera. Itsatsi Daude atzeko plano argi
bat da, itxura ilunagoa dute

171
00:14:25.000 --> 00:14:26.650
eta alderantziz.

172
00:14:29.980 --> 00:14:31.120
Hemen koloreak daude.

173
00:14:32.470 --> 00:14:38.590
Hurrengo honetako lau zentralak kolo
berekoak dira. Inguruko lau

174
00:14:38.590 --> 00:14:42.010
graduen akabera ezberdinetan ordaindu
zuen.

175
00:14:44.320 --> 00:14:47.230
Berbera da. Kontrola dezakezue, egin
kondenatuarekin.

176
00:14:49.330 --> 00:14:53.530
Gero, adibiderik harrigarriena
hemen egotea da. Egiazta dezakezue.

177
00:14:55.210 --> 00:14:55.960


178
00:14:57.280 --> 00:14:58.540
Hau berdina da.

179
00:15:00.130 --> 00:15:04.900
Ordaintzen duenarekin, aldatu egiten da funtsa
aldatzen denean.

180
00:15:07.540 --> 00:15:09.010
Hau ikusgarriagoa da.

181
00:15:13.750 --> 00:15:19.990
2 irudien erdian dagoen gurutzeari uko
egiten dio. Bi jokoak kolore berekoak

182
00:15:19.990 --> 00:15:21.970
dira. Grisa.

183
00:15:26.830 --> 00:15:28.330
Horixe bera.

184
00:15:29.410 --> 00:15:30.610
Zaila da sinestea.

185
00:15:31.780 --> 00:15:33.040
Pego, egiazta dezakegu.

186
00:15:34.630 --> 00:15:38.920
Goazen azkar Garela praktika esnekitik.
Ulertu duzue sukaldari batek

187
00:15:38.920 --> 00:15:44.460
edo bere sorkuntzen ekologoaz arduratzen
denak ezin duela kolo hori eman,

188
00:15:44.470 --> 00:15:48.970
mahai-zapien psikologoa alde batera utzita, eta
bere burua sortzera behartzen

189
00:15:48.970 --> 00:15:50.320
duten platerak ere bai.

190
00:15:51.970 --> 00:15:56.650
Era berean, ezin izango du Gai eroso argitzen duen
argia alde batera utzi. Oro

191
00:15:56.650 --> 00:16:01.240
har, Eudel aretoko (egunez egongela)
argia ez da gauez erabiltzen

192
00:16:01.240 --> 00:16:05.890
dena bezalakoa, eta, beraz,
sortzen diren egoera gidatuek

193
00:16:06.070 --> 00:16:09.790
hainbat sentsazio eta emozio
ematen dizkiete mahaikideei.

194
00:16:09.790 --> 00:16:10.750


195
00:16:12.250 --> 00:16:17.410
Beste zentzumen batzuekin gertatzen den
bezala. Har dezagun kontuan normalean

196
00:16:17.410 --> 00:16:21.640
inakzioa sortzen duen usaimena,
ikusmenaren ondoren, ardo

197
00:16:21.640 --> 00:16:26.480
bat platora hurbiltzean. Usaimen-sentsazioa
gutxi sortzen da, baldin

198
00:16:26.480 --> 00:16:32.350
eta mihian eragina duen objektu batetik datozen
molekula horiek, usaimenekoak izan

199
00:16:32.350 --> 00:16:37.630
ezik, analisiaren bidez eragiten badute edo
jaioterria exekutatu badezakete.

200
00:16:38.200 --> 00:16:42.460
Jan duenean, ikusi egiten du. Galdera
eskatzen dute. Gure ahoan daude. Hemen

201
00:16:42.460 --> 00:16:48.760
ere gizarte-giroaren papera. Jantokia edo
aho-barrunbea bada.

202
00:16:49.870 --> 00:16:53.320
Tenperatura inprimatu zuen, Espezie
bakoitzaren molekula kopurua

203
00:16:53.320 --> 00:16:57.820
zehazten du iristen zaizkigu edo 70
objektua eragina Poghe usaimena

204
00:16:57.820 --> 00:17:02.710
profilean. Molekulen jarduerak
hegazkortasun-maila desberdinak

205
00:17:02.710 --> 00:17:07.300
eta giro hotz gutxi gorabehera isila
ditu. Espezie bat edo beste egiten

206
00:17:07.300 --> 00:17:08.500
delako izan zen.

207
00:17:09.520 --> 00:17:14.590
Objektuaren molekulak askatu ondoren,
argia aurkitzen dute, ariegearen bidezko

208
00:17:14.590 --> 00:17:18.940
usaimen-gasa izan ezik, eta horren
hezetasunak eta izateko gidatuak

209
00:17:18.940 --> 00:17:23.020
egoteak eragina izango dute Elgeko Hogeiedon. Hori
gehiago egiten da hartzaileengana

210
00:17:23.020 --> 00:17:25.541
iritsi arte.

211
00:17:26.830 --> 00:17:31.270
Garai horretan beste molekula batzuk ere egin
zituen: Potato Gazteagok, beste

212
00:17:31.270 --> 00:17:36.460
iturri batzuetatik sortuak, gure laku feitotik
zetozen lehenengoak behartzen zituen.

213
00:17:36.460 --> 00:17:41.770
Mosaiko berri bat da. Defi, usaimen-egoera gisa
definituko

214
00:17:41.770 --> 00:17:48.250
dugu. Beste usain-iturriak gure gorputzaren
barrukoak edo kanpokoak

215
00:17:48.250 --> 00:17:53.190
izan daitezke. Beste janari edo edari
batzuk baino gehiago aurkeztu

216
00:17:53.190 --> 00:17:58.570
aretoan perfumeak, soluzioak, Bloga zentroetako
lurrina beste janari

217
00:17:58.570 --> 00:18:02.350
edo edari batzuen usain-hondakinak gure
aho berean.

218
00:18:03.580 --> 00:18:08.560
Garrantzitsua dena da, etxeetan
bezala, beste lurrin batzuek ere

219
00:18:08.560 --> 00:18:14.290
eragina dutela goma baten pertzepzioan. Edo
hobeto esanda, gure zentzumenek

220
00:18:14.290 --> 00:18:19.300
usaimen-egoera osoa hautematen dute, eta,
beraz, ezin dugu murriztu,

221
00:18:19.300 --> 00:18:21.640
100era iristen da, osagaiak
dira.

222
00:18:22.930 --> 00:18:28.110
Hemen ezin dut zuen dagia fenomeno
honen aurka jarri. Mugatu eta egingo

223
00:18:28.300 --> 00:18:32.110
zaitut. Lurringintzaren mundua ezagutzen
dutenengatik ezagutzen den adibidea

224
00:18:32.110 --> 00:18:32.790
da.

225
00:18:34.480 --> 00:18:41.110
Duela mende bat Bassam izeneko kimikari bat
zegoen. Kasualitatez, Bergamota

226
00:18:41.110 --> 00:18:45.040
zuen ontzi baten barruan lineako BEZ
flasko bat da, 2

227
00:18:46.060 --> 00:18:50.531
osagai horiek batzearen ondoriozko
lurrina. Orduan, banilla

228
00:18:50.530 --> 00:18:55.260
eta bergamota gainjartzea nahi du.
Heldu da goma berri bat,

229
00:18:55.360 --> 00:18:59.380
amba harrapatzen duena eta kimikaria ere
badena, Egina Samuelsson

230
00:19:00.040 --> 00:19:04.180
goseak bataiatua, lurrin
lurrinen osagai nagusietako bat

231
00:19:04.180 --> 00:19:06.010
bihurtuz. Coti gidari frantsesa.

232
00:19:07.631 --> 00:19:12.040
Anekdota alde batera utzita, garrantzitsua da
ikustea banilla eta Batasunak

233
00:19:12.040 --> 00:19:18.550
maite dituen goma gastronomikoak ezin
direla gauza bera esan. Imajinatu zer

234
00:19:18.550 --> 00:19:23.020
eragin izan dezakeen banilla pastel batean,
banilla sorta delikatuak. Mahaikideetako

235
00:19:23.020 --> 00:19:27.280
bat jaten ari ginen mahaian, koloniako ur
batekin erretzen

236
00:19:27.280 --> 00:19:29.200
ari zen nozioa, TAO.

237
00:19:30.250 --> 00:19:32.531
Hau da, kaietana bat eta banilla bat busti tasa
bat.

238
00:19:35.620 --> 00:19:40.810
Gastronomikoa ez bada ere, ez utzi
musika soinuen adibide

239
00:19:40.810 --> 00:19:41.620
bati.

240
00:19:43.420 --> 00:19:46.780
TAO, bakarrik jotzen duenean,
funtsean neutroa da.

241
00:19:47.950 --> 00:19:52.570
Pego, beste batzuek ez dutenean hain soinu ona,
disonanteak edo kontsonanteak izan daitezke.

242
00:19:53.381 --> 00:19:57.070
Printzipio honen arabera ura izango zarete. Eta
mendebaldeko musikaren mendeetako

243
00:19:57.070 --> 00:20:02.920
historiaren oinarrian dagoen harmoniaren
egitura teologiko osoari. XIX.

244
00:20:02.920 --> 00:20:08.200
mendean eta 8. mendean aurkitutako
hirugarren soinuaren fenomenoaz

245
00:20:08.200 --> 00:20:12.520
ez du hitz egiten; izan ere, itaia eta
Tini liga-aldaketak, denak

246
00:20:12.520 --> 00:20:17.320
nota altuarekin entzuten direnean,
hirugarren bati uko egiten dio, hots

247
00:20:17.320 --> 00:20:21.701
egiten duten 2 soinuen frekuentzien arteko
aldearen maiztasun berdinarekin

248
00:20:21.700 --> 00:20:27.070
idazten du. Eta hau ez dago gure
belarrian bakarrik, ez airean.

249
00:20:27.070 --> 00:20:34.480
Edo ez dakit non dagoen. Deduzidak, inguratzen
gaituen ingurunearekiko elkarreraginak

250
00:20:34.480 --> 00:20:39.790
eragin sakona duela gure belarrira
iristen diren soinuetan. Aisgearen

251
00:20:39.790 --> 00:20:44.200
baldintzak. Ekialdeko kostaldeko
instantziaren forma, horiek

252
00:20:44.200 --> 00:20:48.940
egiteko erabiltzen diren materialak ditugu.
Zientzia, ekimen hau,

253
00:20:48.940 --> 00:20:52.780
objektua eta pertsonak uhinen
hedapena aldatzen duten faktoreak

254
00:20:52.780 --> 00:20:54.070
direlako. Gasak jo zuen.

255
00:20:56.230 --> 00:21:00.190
Hark du Praktika in Degusta. Ezagutuko
dituzu zaporeen arteko integrazioak,

256
00:21:00.190 --> 00:21:04.750
hala nola Pobrezia, pobrezia, gozoa Y
él ha sido anulan. Edo gauza bera

257
00:21:04.750 --> 00:21:07.030
gertatzen da soldataren eta amuaren artean.

258
00:21:08.110 --> 00:21:12.340
Kasu posible guztien zerrenda
batean jaio bazen, ikus dezakegu

259
00:21:12.340 --> 00:21:17.470
kasu honetan ere ez dela 10, Aboga, dio,
agenteak. Gustu-egoera

260
00:21:17.470 --> 00:21:23.140
bat sumatzen dugu, eta ezin zaie osagaiei
itsu-itsuan gehitu. Egoera horretan,

261
00:21:23.141 --> 00:21:26.920
gure janariak dituen apo-molekulak ez
ezik, gure ahoa

262
00:21:26.920 --> 00:21:31.090
hartzen dutenak ere badaude,
zapaldutakotik datozenak, jan

263
00:21:31.090 --> 00:21:36.880
eta edan ditugunak. Listuak ere garrantzi
handia du dastamen-egoeran,

264
00:21:36.881 --> 00:21:41.501
horren bidez apo molekulak Apirila Es
dastamenezkoetara eta Letizia

265
00:21:41.500 --> 00:21:45.700
Gainza konposiziokoetara iristen baitira. Eta
bataren eta bestearen artean,

266
00:21:46.000 --> 00:21:48.190
pertzepzio desberdinak deitzen ditu.

267
00:21:49.240 --> 00:21:53.560
Janariaren eta ahoaren tenperaturak ere
aldatu egiten du zapore

268
00:21:53.560 --> 00:21:58.960
batzuen pertzepzioa. Bogota sutan jarri zuen.
Gozoa da, Adibidez, tenperatura

269
00:21:58.960 --> 00:22:04.541
altuagoekin gailentzen da, eta baxu
horiek amagoak nabarmentzen dituzte.

270
00:22:06.580 --> 00:22:11.170
Egingo banizu. Eta azkena, ukimenaren
zentzuak zioen gastronomian

271
00:22:11.170 --> 00:22:15.760
garrantzi gutxien duena dela. Gure ahoarekin
janarien testura hautematen

272
00:22:15.760 --> 00:22:21.760
du, eta gure eskuetan, berriz, lauza estalien
gainazalak, Osa, mahai-zapiarena

273
00:22:21.850 --> 00:22:30.010
eta edalontziarena, eta aurrean
ditugun subjektu guztiena,

274
00:22:30.730 --> 00:22:35.560
ez Osa. Ukipen-estimulu horiek
guztiek osatzen dute ukipen-egoera,

275
00:22:35.560 --> 00:22:41.500
eta, beste kasu guztietan bezala, ezin
duzu estimulu bakarrak

276
00:22:41.500 --> 00:22:46.150
jarraitu. Esku batek gehitzea ateratzen
badu, ETA horren eskuzapi

277
00:22:46.150 --> 00:22:50.680
batek, ahoan dugun janariak Sega menos has pegó
ordaindu digu. Izan ere, ukipen-egoera

278
00:22:50.680 --> 00:22:55.540
osoan, egoitzako sentsazio leunek
behin-behinekoak egin ahal izango

279
00:22:55.540 --> 00:22:57.490
dituzte. Janaria.

280
00:22:59.440 --> 00:23:06.880
Ikusmena, usaimena, entzumena, dastamena eta ukimena.
Pagek jarraitzen zuen guk platera ateratzen, jo

281
00:23:07.300 --> 00:23:08.320
zuen. Ez da horrela.

282
00:23:10.360 --> 00:23:14.950
Eta ez da horrela, zeren kate zentzu
berezi gisa ezin baitu isolatu egoera

283
00:23:14.950 --> 00:23:19.330
sentsitibo baten barruan dagoen zoru bat.
Era berean, ezein zentzuk

284
00:23:19.330 --> 00:23:22.540
ezin zuen jardun besteengandik
aparte.

285
00:23:24.040 --> 00:23:27.700
Hori bai, sentimen jakin batzuetatik datozen
estimuluei indarra eman diezaiekegu.

286
00:23:27.700 --> 00:23:32.830
Begiak estalita, sudurra estalita eta
ardien tapoiekin

287
00:23:32.830 --> 00:23:34.240
jan dezakegu.

288
00:23:35.530 --> 00:23:39.940
Baina hori ez da ohikoa otordu horiek
baino gutxiago dituztenetan. Agian

289
00:23:39.940 --> 00:23:43.840
zuetako askok saiatu duzue
Kartago ardo bat begiak

290
00:23:43.840 --> 00:23:44.920
itsututa.

291
00:23:46.330 --> 00:23:49.930
Ohartu zaitezte zein zaila den nahi
izatea. Ardo zuri beltza

292
00:23:50.280 --> 00:23:50.980
zen.

293
00:23:52.000 --> 00:23:56.350
Edo agian kumea egiten saiatuko zarete sudurra
estalita. Oraindik konortea

294
00:23:56.350 --> 00:24:01.750
galdu du. Ikus dezakezue janariaren
gustua aztoratuta zegoela.

295
00:24:03.370 --> 00:24:06.970
Eta Begira, abokatua Gehiago, askotan
koloreen eragina esperimentatzen dugu

296
00:24:07.060 --> 00:24:09.310
eta egin gehiago O Vogueren pertzepziorako.

297
00:24:10.360 --> 00:24:16.540
Azukre eta azido kopuru berean. Banillarekin
ñabardura bat egiten dut, limoiarekin

298
00:24:16.540 --> 00:24:18.850
lurrindutako beste bat baino gozoago ikusten da.

299
00:24:20.020 --> 00:24:24.340
Era berean, Peacek antsietate handiago bat
isurtzen du, ni aldera tiraka doan

300
00:24:24.340 --> 00:24:28.690
edari bat, kolore gorri biziko beste
batekin alderatuta.

301
00:24:30.340 --> 00:24:34.120
Ez dut uste beharrezkoa denik. Beste adibide
batzuekin jarraitzen zuen konbentzitzeko

302
00:24:34.120 --> 00:24:38.231
agenteak esaten dituela egoera ezin dela
independentetzat jo batzuen eta besteen

303
00:24:38.230 --> 00:24:39.010
atzetik.

304
00:24:40.060 --> 00:24:44.770
Bizi egoerak, usaimen-egoerak, entzumen-egoerak,
dastamen-egoerak,

305
00:24:44.770 --> 00:24:50.370
ukipen-berezitasunak, elkarri eragiten
diote. Ordaindu Produktu.

306
00:24:50.400 --> 00:24:53.350
Zentzumen-egoera bakarra
dator.

307
00:24:54.700 --> 00:24:59.560
Beste era batera esanda, senti gaitzala izaera
ezberdineko estimuluen mosaiko

308
00:24:59.560 --> 00:25:05.621
konplexu batera iristen bada, zentzuek eta gogamenak era
naturalean elementu sinpleagoak

309
00:25:05.620 --> 00:25:08.860
deskonposatu ezin ditzaketenak.

310
00:25:10.960 --> 00:25:17.080
Sentipenak gure zentzumen-organoekin elkarreraginean
eragiten duen estimulu

311
00:25:17.080 --> 00:25:22.900
konplexu eta murriztezin hau da. Puntu honetan, gure
zentzumen-itzaltzearen

312
00:25:22.930 --> 00:25:27.250
ezaugarri espezifiko batzuk sartu
behar dira psikologia-jokoan.

313
00:25:27.260 --> 00:25:32.860
Berez oso konplexua den fenomenologiari
jarraipena emateko

314
00:25:32.860 --> 00:25:33.580
pagaegi.

315
00:25:36.100 --> 00:25:42.131
Nahi gabe. Xehetasunetan gehiegi sartzen da.
Interakzio berri

316
00:25:42.131 --> 00:25:48.730
honen funtsezko bi ezaugarri azpimarratu nahi
ditut. Subjektibotasuna eta memoria

317
00:25:49.240 --> 00:25:50.200
dira.

318
00:25:52.060 --> 00:25:57.370
Subjektibitatea Ulertzen dut EGIN pertsona baten eta
bestearen gida-errolda itzaliaren artean

319
00:25:57.370 --> 00:25:59.770
alde batera uzten dela.

320
00:26:01.720 --> 00:26:08.290
Ez dira pertsona baten eta bestearen bagilean
estimuluen pertzepziozkoak. Badira

321
00:26:08.290 --> 00:26:12.610
familia bakar batzuekiko oso sentikorrak
direnak, eta nork ez dizkie nabaritzen.

322
00:26:13.210 --> 00:26:17.950
Poesia, adibidez, sentikorrak diren
partikula molekula batzuk ez

323
00:26:17.950 --> 00:26:23.530
dira boilurra jateko gai, edo janari mota
baten indigestioa jasan

324
00:26:23.530 --> 00:26:28.300
duten horiek ez dira gai ezta horren
usaina jasateko ere.

325
00:26:30.490 --> 00:26:36.251
Eta hitzarekin ez zen saiatu oroitzapenen
oroimen psikologiko gordetzailea

326
00:26:36.250 --> 00:26:37.330
definitzen.

327
00:26:38.620 --> 00:26:44.680
Hemen mugitzen nintzen. Terminoaren zentzu fisikoan
erabiltzen da, aurreko egoerak iraganeko

328
00:26:44.680 --> 00:26:48.730
egoeren gainean zituen propietateen
mendekotasun gisa.

329
00:26:49.750 --> 00:26:51.070
Adibide bat jarriko dizuet.

330
00:26:52.090 --> 00:26:56.110
Konturatuko zineten nola gure belarria
erraz habitatzen den, oraindik konstante

331
00:26:56.110 --> 00:27:03.250
gisa, sakonean, trenbidean bezala. Eta nola sentitzen den.
Garratzaren kontra jar ezazue haren

332
00:27:03.250 --> 00:27:09.460
ausentzia ustegabekoa. Edo Haragiz bezala. Zu
azkar iristen zara ona edo txarra den

333
00:27:09.490 --> 00:27:12.310
batengandik. Noga Pabloraino.

334
00:27:13.540 --> 00:27:18.130
Normalean umekia mugitzen zen. Estimuluen
denbora-desberdintasunekiko sentiberagoak

335
00:27:18.131 --> 00:27:22.000
izatea eragiten du, haien datu absolutu
trinkoarekiko baino.

336
00:27:24.010 --> 00:27:27.460
Fenomeno sinpleenen integrazio-maila
berri batera iritsi

337
00:27:27.460 --> 00:27:33.010
gara. Egoeren elkarrekintza,
zentzumenen organoekin

338
00:27:33.010 --> 00:27:37.750
duten gida. Zentzumen-egoera subjektiboa
sortu du.

339
00:27:40.180 --> 00:27:44.770
Gure burura iristen dena da, eta
oso panorama praktikoan dago

340
00:27:44.770 --> 00:27:46.000
Egiko.

341
00:27:47.530 --> 00:27:50.770
Dagoeneko esperimentatutako sentsazioen
oroitzapenak.

342
00:27:51.820 --> 00:27:58.361
Janari eta edarien istorioak, haurtzaroko
zaporeak, ahaztuak eta Jesus, bat-batean

343
00:27:58.360 --> 00:27:59.320
aipatuak.

344
00:28:00.670 --> 00:28:09.400
Aurreiritziak, kultur GAL ez, epo tabuak eta ikuspegiak,
errituak eta hausturarik eza. Horri

345
00:28:09.400 --> 00:28:15.310
guztiari gehitu behar zaio gure mahaietako
bizilagunak, zerbitzuko langileak

346
00:28:16.120 --> 00:28:22.570
eta metodoan sartzen diren sukaldariak dauden
esparruetan gizakiak duen presentzia.

347
00:28:22.750 --> 00:28:23.350


348
00:28:24.850 --> 00:28:30.461
Maila horretako elkarrekintza ezin da bat
etorri termino fisikoetan. Eta berriz

349
00:28:30.460 --> 00:28:33.880
ere ezin da Gehitu Ziega elementu sinpleetara
eraman.

350
00:28:35.560 --> 00:28:41.200
Jaten dugun sentsazio psikologiko
globalean. Amets egin

351
00:28:41.200 --> 00:28:48.190
dugun plater bat ospatuz gero,
adibidez. Mitoa eta errealitatea

352
00:28:48.250 --> 00:28:54.370
nahasten dira, eta ezin da ordaindu
menuaren gainean idatzitako hitzekin.

353
00:28:54.370 --> 00:28:59.170
Platera osatzen duten osagaiak
adina kontatzen dute. Aretoaren

354
00:28:59.170 --> 00:29:02.530
indargabetzea eta irakaslearen keinuak.

355
00:29:03.820 --> 00:29:10.000
Konplexuaren gailurrean gaude. Egoera
gastronomikora iritsi gara.

356
00:29:11.800 --> 00:29:17.260
Gastronomiaren egoera, batez ere.
Eta hori emozioak ukatzen

357
00:29:17.260 --> 00:29:18.910
dituena da.

358
00:29:19.960 --> 00:29:25.570
Zuen janariaren ezaugarri objektiboak, Pagesek oso
urrunak, ito egiten ditu. Pego dena

359
00:29:25.570 --> 00:29:27.010
beragandik sortzen da.

360
00:29:28.180 --> 00:29:32.950
Eta sinesmena duen janari horretan ez bada iristen
guzti honen ezerezera, Gida dago.

361
00:29:34.960 --> 00:29:40.330
Eta hori irakasgai honetarako, Con Zinego baitago,
dekorazioa pertsonekin eta haien ibilbidearekin

362
00:29:40.390 --> 00:29:43.050
harmonizatuz jarduten baitu.

363
00:29:48.400 --> 00:29:49.810
Konplexutasun handia.

364
00:29:51.310 --> 00:29:55.750
Konplexutasun hori, hala eta guztiz ere,
zientifikoki azter dezakegu.

365
00:29:56.890 --> 00:30:02.770
Zientziak beti dauka sarraskia kontrolatutako
etapan. Egoera da. Eta

366
00:30:02.770 --> 00:30:05.260
hemen agma zen, Estatistika du izena.

367
00:30:06.490 --> 00:30:10.810
Janari batek ondorioak baditu, agenteak
esaten ditu egoera desberdinetan.

368
00:30:11.320 --> 00:30:15.970
Argi dezagun esperimentatu ondorioak kasu
askotan, dio agenteak, Eta gero atera,

369
00:30:16.090 --> 00:30:17.560
Egin dezagun ideia bat.

370
00:30:18.700 --> 00:30:23.830
Horrela, jakingo dugu Emoziok plater hori
jankideei egin zien ala ez.

371
00:30:25.720 --> 00:30:30.310
Hori interesgarria da. Plato baten milioika ale
ekoizten dituen industria bat ordaintzen

372
00:30:30.310 --> 00:30:38.080
du. Ez du ordaintzen Eco Zinegok, mahaikideen zama
ukatzen duenak, haiekin hitz

373
00:30:38.080 --> 00:30:42.700
egiten duenak, haien plazeraz eta emozioez
gozatzen duenak.

374
00:30:44.080 --> 00:30:49.780
Zorionez, Eusko Zinego artista izan
daiteke eta estatistikak egiteko gai da.

375
00:30:51.550 --> 00:30:56.350
Partikularrak begiestea eta obra bakar eta
errepikaezinen bat egitea,

376
00:30:56.680 --> 00:31:01.420
primeran moldatua, egoera gastronomiko
pertsonal batean oinarrituta.

377
00:31:03.310 --> 00:31:09.160
Eta horren guztiaren azken adibide gisa,
betidanik gustatu zaidan istorio bat kontatu

378
00:31:09.160 --> 00:31:10.120
nahi dut.

379
00:31:11.740 --> 00:31:16.450
Nire emaztea lehen aldiz eraman nuen
etxera anemiko tipikoa Folio Pega

380
00:31:16.450 --> 00:31:20.020
Angelini Suge abokatu hau Lehen
itsas ertzean.

381
00:31:21.550 --> 00:31:26.800
Soldata eskatu zigutenean, Kumeak erantzun
zuen, ez arrain gisa.

382
00:31:28.690 --> 00:31:34.150
Une izoztu bat izan zen. Ez dakit urdina
ezagutzen duzuen. Mugitu.

383
00:31:35.830 --> 00:31:43.480
Eztabaida piztu zen eta ez zen arrainik harrapatu.
Normalean ez zuen erantzun.

384
00:31:44.680 --> 00:31:49.480
Haserretu egin zen. Horrek sukaldea egin eta Gonan hasi
arrain platerak iristen dira gure mahaira.

385
00:31:49.480 --> 00:31:51.730
Ezkutuaren atzean.

386
00:31:53.350 --> 00:31:58.300
Nire kateme susmagarri baten ondoren,
Opeak tapatu eta azken apurreraino

387
00:31:58.300 --> 00:31:59.470
jan zuen.

388
00:32:00.700 --> 00:32:06.280
Azkenean, sukaldeko Four, irribarre arrakastatsu
batekin. Hegazti honek, atetik

389
00:32:06.280 --> 00:32:10.330
zelatan, aitortu eta zelatatu egin zuen mahaitik
bueltan zetorrenerako.

390
00:32:11.530 --> 00:32:17.410
Eta prest dago. Esan dudan bezala, mahai batek
adiskidetasun berri bat egin dezake Asian.